Pacman: hoe een geel mannetje een symbool voor videospelletjes werd

Zelfs mensen die helemaal niets met videospelletjes hebben, kennen Pacman. Pacman is meer dan een geel mannetje dat wordt achtervolgd door spookjes. Het van origine Japanse videospelletje heeft sinds zijn ontworpen miljoenen mensen over de wereld geïnspireerd. Pacman: een symbool voor de game industrie.
Vraag een willekeurig iemand van boven de twintig of hij of zij ooit Pacman heeft gespeeld, en de kans is groot dat je een volmondig “ja” als antwoord terugkrijgt. Pacman maakt al bijna veertig jaar deel uit van de game industrie en heeft er zelf een enorme impuls aan gegeven. En hoe, dat lees je hier.

Om te begrijpen hoe Pacman door de jaren heen zoveel invloed heeft kunnen krijgen op de game industrie, moeten we eerst terug in de tijd en kijken naar de achtergrond van Pacman. Pacman was een arcadespel, uitgebracht in de vroege jaren tachtig, door de Japanner Mayasa Nakamura. Nakamura was de man achter Namco, het videospelletjesbedrijf dat Pacman op de markt bracht. Hoewel het spel in Japan bij lancering nog niet met open armen werd ontvangen, werd het spel in de Verenigde Staten wel een regelrechte hit. Er werden honderden duizenden speelautomaten verkocht, die per stuk 2500 dollar kostten. Er werd voor miljoenen aan geld in gegooid en er werden t-shirts, bekers en andere merchandise op de markt gebracht. En zo was Nakamura met Namco in de eerste jaren na de introductie van Pacman op de Amerikaanse markt miljardair.

Maar daar stopte het niet met de revolutie die Pacman teweeg had gebracht. Het gele happende rondje, achtervolgt door de spookjes Blinky, Pinky, Inky en Clyde, werd een icoon. Er kwamen tal van vervolgversies en andere media die ook hun versie van Pacman maakten. Ook andere takken van de game industrie lieten zich inspireren door Pacman: zo werden er online gokkasten geïnspireerd op Pacman, die je kan vinden in online casino's als Leo Vegas en Betsson, en volgens sommigen hebben beroemde spellen Grand Theft Auto en Doom zich laten beïnvloeden door het succes van Pacman. De filosofie achter het spel: een klein poppetje dat van alle kanten wordt opgejaagd, maar bij tijden ook de kans krijgt zijn achtervolgers terug te pakken, is een gouden greep gebleken.

Maar ook buiten de game industrie was Pacman een succes: kort na de lancering kwam er een televisieserie over Pacman. Er werd een bordspel uitgebracht over Pacman en in de film Pixels komt Pacman duidelijk en herkenbaar terug. Maar wat heeft er nou precies voor gezorgd dat Pacman zo een doorslaand succes werd over de hele wereld?

De eerste reden is dat Pacman een inclusief spel is. Dat wil zeggen: voor zowel mannen als vrouwen. Als je Pacman speelt, valt het je op dat het in niks lijkt op de gewelddadige schietspellen, vol zombies, nazi's, en monsters die je tegenwoordig ziet. De bedenker van Pacman wilde dat het spel schattig zou zijn, en daarnaast, dat het ook vrouwen zou aantrekken. Hij werd geïnspireerd toen hij in een pizzarestaurant zijn eerste punt at, en een grappig mannetje van de zijkant zag liggen op zijn bord. Pacman werd geboren, simpel en herkenbaar. Dat inclusieve en toegankelijke werd zelfs naar een nieuw niveau gebracht, toen een jaar nadat Pacman verscheen er ook een Ms. Pacman werd uitgebracht. Pacman was voor iedereen, dat werd maar weer benadrukt.