Opinion: Virtual reality in gewelddadige games

Laatst zag ik een VR-mod voor Grand Theft Auto V. Het resultaat is vooralsnog niet indrukwekkend, maar ik vind het commentaar van Josep Delgado intrigerend. Hij maakt zich namelijk zorgen over een VR-setup voor een titel zoals Grand Theft Auto V. I feel like I'm looking at a crime scene every time I mess with this, aldus Delgado. Opeens haal jij, de speler, de trekker over. In hoeverre word geweld te realistisch? Is het, met de komst van virtual reality, tijd voor een nieuwe discussie omtrent geweld (en seks) in games?

Over het algemeen ben ik vrij sceptisch over de invloed van gewelddadige games. Op de korte termijn heeft het vast invloed op de gemoedstoestand en het gedrag. Je raakt gefrustreerd, boos en staat op het punt om het scherm uit het raam te flikkeren. Echter vind ik het in extreme gevallen, zoals een schietpartij, te simpel om met het vingertje te wijzen naar een titel zoals Call of Duty. In mijn ogen is dit een (onbewuste) poging om geen verantwoordelijkheid te hoeven nemen. Als een gewelddadige titel al een factor is, is het slechts één van vele.

Desondanks brengt het idee van gewelddadige titels in een VR-setup mij aan het twijfelen. De afstand tussen de speler en het geweld wordt alsmaar kleiner - de volgende stap is een holodeck. Zodra je een VR-bril opzet, wordt de opgeroepen situatie jouw realiteit. Dit is immers de kracht en toegevoegde waarde van virtual reality. You'll feel like you're really there klinkt één van de kreten over de Oculus Rift. Vrij onschuldig als je het hebt over een titel als Lucky's Tale, maar wat als de situatie veel grimmiger is?

Straks wandel of sluip jij door de verlaten straten van een vervallen stad. Beweeg je jouw hoofd om te zien of je wordt achtervolgd. Alles voelt echt. Je hoort schoten in de verte. Er klinken voetstappen. Steeds sneller en sneller. Je ziet vijanden. Voor je. Vlug, schuil achter een container. Vervolgens hoor je voetstappen. Links van je. Nu ook rechts. Je bent omringd. Wat doet zo'n situatie met jouw lichaam? Kies je voor vechten of vluchten? Wat als je (online) tegen vrienden speelt? Wat als hij of zij jouw doelwit is in een multiplayer game zoals Friday the 13th: The Game?

Voor ontwikkelaars redenen genoeg om bewust om te gaan met geweld in games. In een gesprek met Wired zegt Piers Jackson, van Guerilla Games, spelers in VR-titel Rigs niet te confronteren met de dood. It's more intense, you can look away from it but you can't escape it. You will feel it, like everything in VR, you will feel everything much more intensely. Ook Anton Mikhailov, van Media Molecaul, is voorzichtig. When we first did the 'Castle' demo we had a multiplayer version, and of course you can be quite brutal and stab things. But when you see somebody's head -- you can see that it's a real person, and alive, and you step back and say 'I'm not sure if I can do this. All of that emotion is just so intense.

Vermoedelijk valt het, zoals altijd, uiteindelijk mee. Zolang je je bewust blijft van de grens tussen realiteit en fictie. Ook, of voornamelijk, wanneer we spreken over jonge gamers. Een VR-versie van bijvoorbeeld Grand Theft Auto V ga ik minder snel uitlenen aan minderjarigen. Hoe je het namelijk ook wendt of keert, je beleeft het geheel anders dan plat op het scherm. Tegelijkertijd wakkert dit mijn nieuwsgierigheid naar virtual reality aan. Volgens mij kan een VR-ervaring episch zijn. Zolang we maar met beide benen op de grond blijven staan.