The Way of: De levendige, onderbelichte folklore van South of Midnight

Bon Matin, mijn vrienden. Afgelopen week ben ik afgereisd naar het diepe zuiden van de Verenigde Staten, een stuk land dat wordt geteisterd door orkanen, een mengelmoes van culturele invloeden kent en waarvan diens inwoners bekend staan om diens eigen gebruiken. South of Midnight is vanaf vandaag beschikbaar voor PlayStation 5 en Nintendo Switch 2, iets wat ik eigenhandig heb kunnen ondervinden tijdens de speelsessie op de PlayStation 5.

Een review van de game is echter overbodig, onze South of Midnight-review voor de Xbox Series staat immers als een huis en een review van de PS5-versie zou in essentie een duplicaat van het origineel zijn. Toch voelde ik mij genoodzaakt om er een artikel over te schrijven. Niet omdat de PR dat graag ziet, maar omdat South of Midnight iets te vertellen heeft. Iets wat je naar mijn idee aan den lijve moet ondervinden om te begrijpen. The South (of Midnight) has something to say, en in dit artikel doe ik mijn best om dat een beetje op papier te zetten.

Dit is geen sprookje

In het diepe zuiden van Amerika doen mensen de dingen anders. De Deep South is uniek in ieder opzicht, niet alleen qua landschap, maar ook qua bevolking en folklore. Iets wat overduidelijk naar voren komt in South of Midnight. De game kent een unieke, compleet eigen stijl, iets dat we in de review nadrukkelijk bejubelen.

South of Midnight draait om Hazel Flood. Dit jonge talent ervaart een rollercoaster aan emoties, niet enkel van haarzelf, maar juist van de mensen om haar heen. Het zuidelijke landschap wordt geteisterd door orkanen, armoede, onbegrip en een polariserend beeld van diverse takken binnen de samenleving. South of Midnight gooit daar een extra element bij in, want Prospero, het stadje waarin het verhaal zich afspeelt en dat is gebaseerd op een mengelmoes van het complete zuiden, kent ook nog eens bovennatuurlijke elementen.

Zo komen we al snel tot de ontdekking dat Hazel een Weaver is. Weavers zijn onderdeel van het Grand Tapestry, een door Compulsion bedachte aftakking van de Tapestry of Myths waarin alle individuele verhalen verweven zijn met elkaar. Die verwijzing komt niet geheel uit de lucht gevallen. South of Midnight is namelijk doordrenkt met diverse culturele invloeden en precies dat is wat de game zo uniek maakt.

Op het eerste oog lijkt South of Midnight een magisch sprookje vol vreemde wezens, magische elementen en kleurrijke visuals. South of Midnight is echter allesbehalve vrolijk. De game doet een aantal bijzonder treurige, en vooral aangrijpende verhalen uit de doeken, veelal voorzien van een bijzonder macaber tintje, maar wel gestoeld op daadwerkelijke volksverhalen. De wereld leeft namelijk op blijdschap en verdriet, en jij als Weaver dient door pijn veroorzaakte gaten in The Grand Tapestry te repareren.

Wereldwijde invloeden in een culturele melting pot

Zelden komt het voor dat een verhaal in een game mij dermate weet te interesseren als dat van South of Midnight. Ja, de combat laat te wensen over, maar het gevoel dat de game weet op te wekken, maakt het avontuur meer dan de moeite waard. Het zijn de verwijzingen naar de volksverhalen in de echte wereld, de emotionele schade die mensen bij elkaar kunnen aanrichten, en de onderlinge verbroedering die de game vormen tot wat het is. Dat creëert een aangrijpend verhaal dat je tot het einde vrijwel niet weet los te laten.

Sowieso ben ik een sucker voor alles wat met geschiedenis en mythologie te maken heeft. En hoewel South of Midnight niet per se een 100% accuraat of zelfs realistisch verhaal weet te serveren, zijn er genoeg referenties naar de echte wereld en de daadwerkelijke cultuur om in vast te bijten.

Neem bijvoorbeeld de “Glass Bottle Trees”, een traditie uit het West-Afrikaanse Congo. Dit onderdeel van Hoodoo stelt dat ondeugende, ’s nachts rondzwervende entiteiten in een fles vast komen te zitten wanneer je deze aan een boom hangt. Wanneer de zon opkomt, wordt de geest vernietigd door blootstelling aan zonlicht. South of Midnight omarmt dit concept, geeft er een eigen twist aan en zet het slim in als story-element. Zo vangen we in de game negatieve gevoelens in een glazen fles. Niet per se om deze te vernietigen of weg te stoppen op een plek waar we ze nooit meer ervaren, maar juist om heling en acceptatie te omarmen.

Het is slechts één van de draaien op wereldculturen die we terug zien komen binnen de game. Een ander goed voorbeeld komt voort uit de lichtblauwe kleuren die prominent naar voren komen in huizen en klimbare elementen. Normaliter zouden we dit bestempelen als een slecht stukje gamedesign, het “follow the red paint”-concept kennen we immers wel. In South of Midnight kent het echter een diepere laag, waarbij de vijandelijke Haints volgens de Gullah, een Afro-Amerikaanse bevolkingsgroep uit de kustgebieden van het Zuiden, afschrikken van de kleur lichtblauw.

Put kracht uit verdriet en cultuur

Dat het onderbelichte diepe zuiden van Amerika een rijke folklore kent is duidelijk, iets wat South of Midnight dan ook op meer subtiele, doch eigenzinnige, wijze doorvoert. Soms gaat het om kleinere verwijzingen, zoals de gigantische meerval van Mark Twain, maar veelal gaat het om diepgewortelde volksverhalen.

We maken zo ook spelenderwijs kennis met de gigantische alligator; Two-Toed Tom. Dit absurde wezen zouden we doorgaans bestempelen als flauwekul binnen de game, maar in het Zuiden kent menig persoon de achtergrond van dit wezen. De gelijknamige alligator stamt namelijk uit een volksverhaal omtrent wraak na systematische mishandeling. Dat komt duidelijk naar voren indien je oplet, de additionele lore leest en bereid bent om dit soort onderwerpen aan te gaan.

Huggin’ Molly, een afgrijselijk wezen dat we tegenkomen in hoofdstuk 9 van de game, komt voort uit een uit Alabama-afkomstige legende, waarin een twee meter lange vrouw kinderen omhelst en in de oren schreeuwt. Dit om kinderen af te schrikken om ’s avonds laat naar buiten te gaan. In de game komt ze in een iets andere vorm, maar kent Molly ondanks een duistere achtergrond nog altijd een goedbedoelde intentie.

De kers op de taart is wat mij betreft het tragische verhaal van Benjy. Een ogenschijnlijk algemeen omarmde mythe, waarbij overledenen gebonden zijn aan bepaalde locaties of bomen, krijgt een visuele spin waarin vergevingsgezindheid, maar ook de duistere zijde van de mens, pijnlijk in beeld wordt gebracht. De manier waarop de game dat doet is fantastisch, doch bijzonder eenvoudig om over het hoofd te zien. Heb je er dus geen zin in, dan beleef je een prima avontuurtje, maar ga je ernaar op zoek, dan krijg je een bijzonder diepgaande storytelling voorgeschoteld.

Omarm emotie, goed of slecht

South of Midnight is een bijzondere game. Niet vanwege innovatieve gameplay, maar juist door de aandacht die het geeft aan een onderbelichte bevolkingsgroep. Een volk dat zijn eigen, aangrijpende verhalen kent. Mocht je dus overwegen om South of Midnight voor PlayStation 5 of Nintendo Switch 2 te halen, doe dat dan niet voor de repetitieve combat of de run-of-the-mill platforming. Doe het voor de onderliggende lagen die deze game dragen.

Achter elk verhaal, elke collectible en elk stukje tekst schuilt iets dat verteld moet worden. Slavernij, natuurrampen, tragedie, veerkracht, South of Midnight draait er niet omheen, maar vertelt het zoals het is of zoals de lokale bevolking dat ervaart. En precies daarin schuilt de kracht van deze game.

South of Midnight is vanaf nu verkrijgbaar voor PlayStation 5 en Nintendo Switch 2. De game kent een oorspronkelijke release voor Xbox Series en pc en is ook beschikbaar via Xbox Game Pass.