AD
Rockstar - GTA Online - The Kortz Center Heist

AI is niet de oplossing, maar de aanstichter: en de gamers betalen de volle mep

Met een soort ongeloof bekijk ik de berichten van de afgelopen dagen. De Steam Machine kost je meer dan duizend euro, de XBOX-consoles worden nóg duurder en de medewerkers vallen met bosjes. De gehele game-industrie bloedt als een rund en de pleister die wordt voorgesteld: gebruik gewoon meer AI. Oh ja, de technologische 'vooruitgang' die met de kettingzaag juist de hele industrie opengereten heeft, die moet ons nu komen redden? Alsof je een hele bevolking vergiftigt en daarna met het 'medicijn' komt aankakken als een ordinaire kwakzalver.

Opinion Games AI 2026 crisis

Laten we beginnen met de hardware, want nog nooit hebben we te maken gekregen met een geheugencrisis van deze schaal. Als je een pc wilt bouwen, dan kost het je een godsvermogen en niet omdat de onderdelen steeds 'beter' worden. Nee, ze worden simpelweg moeilijker te verkrijgen, want er is één partij die alles opslokt als een eindeloos hongerig zwart gat: de generatieve AI-markt. Om die datacenters op te bouwen kost het gigantisch veel resources. Niet alleen ons drinkwater gaat naar de knoppen, maar ook de onderdelen die noodzakelijk zijn om gaming mogelijk te maken, worden zonder pardon geplunderd. Vergis je niet, de componenten-crisis heeft één hoofdschuldige.

Dit geldt niet alleen voor de pc's, maar ook de consoles worden in een moordend tempo onbetaalbaar. Deze hardware werd in eerste instantie in het leven geroepen om gamen juist betaalbaar en toegankelijk te maken. Ze waren natuurlijk niet altijd goedkoop, maar het bood een acceptabel alternatief. Het stoom komt mij dan ook uit de oren als ik zie hoe onbetaalbaar deze apparaten worden gemaakt. Echter, ditmaal kan ik de schuld niet geheel bij de grote gaming corporaties leggen.

Sony, Nintendo, Valve en (een deel van) Microsoft liggen in de hoek waar de AI-gegenereerde klappen vallen. De prijzen voor RAM zijn 2,5 keer zo hard omhoog geschoten en ze verwachten dat de prijs nogmaals wordt verdubbeld (!) tegen het einde van 2027. Waar zijn we mee bezig? Dit is niet alleen volkomen onacceptabel; het is ook een onhoudbare situatie. Deze lijn wordt doorgetrokken en dan kom je in een situatie terecht waar alleen de rijken het kunnen veroorloven om een console in huis te halen. Dat is nooit wat gaming zou moeten zijn.

nvidia rtx 5090

Tijdens COVID ging de game-industrie een gigantische groei door en deze kwam pijnlijk tot een stop, toen we weer met z'n alle de deur uit mochten. Dat er dankzij kortzichtige investeringen slachtoffers gingen vallen; dat was helaas een feit, maar we zien nu een waar bloedbad aan ontslagrondes. Je bent er misschien onverschillig voor geworden, omdat het zo vaak voorbij komt in het nieuws, maar laat ik je deze vriendelijke herinnering presenteren: zonder deze lieden zijn er geen games. Maar ja, we zien dat deze mensen van vlees en bloed, met elk hun eigen families, levens en vrienden, massaal op straat komen te staan. Waarom is het van deze schaal?

You guessed it: omdat management het prima vond om deze creatieve krachten te vervangen met gen-AI. Om de business te reorganiseren, te hervormen en efficiënter te doen draaien. Voordat je in deze marketingtaal trapt: dit is nooit in het voordeel van de consument of het product. Het is noodgedwongen om kosten te drukken en niemand wordt er beter van. De studio niet, want de gezamenlijke expertise wordt gereduceerd en raakt verloren. De game niet, want een AI-machine heeft niet de nuance in zich om kunst te creëren. En dus jij ook niet, want jij krijgt een inferieur product en je betaalt alsnog de volle mep, zodat je de game kan spelen op je veel te dure console of pc.

De middenweg die veel mensen opperen luidt dan ook als volgt: het is niet erg als AI gebruikt wordt als hulpmiddel, zolang het maar geen mensen vervangt. Dit is een mooi streven en een deel van mij wil erin geloven. Maar alles wat we zien gebeuren in de industrie toont het tegenovergestelde en spreekt boekdelen. Er is geen middenweg. AI graaft zich in en trapt mensen uit hun functies. En dat hoef je niet van mij persoonlijk aan te nemen. Lees het hier waarin ontwikkelaars zelf precies vertellen wat ze van gen-AI vinden.

demonssoulsremakebluepoint

We gaan door een hele moeilijke periode in de game-industrie. Ik draag iedereen binnen deze entertainmentsector een warm hart toe: van de getroffen ontwikkelaars tot de spelers die tot op het bot worden benadeeld; en dan heb ik het nog niet eens gehad over onze concullega's en de strijd die we elke dag tegen AI-berichtgeving moeten voeren. Het is allemaal zo verschrikkelijk dystopisch. Wat kan je doen als individu? Je kan niet de last van de wereld op je schouders dragen, maar je kan wel je portemonnee doen gelden en je mening uitspreken. Als de game-industrie ooit een revolutie nodig had, dan is het wel nu.

Maar wat denk jij? Waar ligt volgens jou het grootste pijnpunt in de game-industrie en misschien nog belangrijker: wat is de oplossing? Welke strategie heb jij in gedachten? Laat het ons gerust weten in de comments. Zolang je het maar zelf tikt en niet door GPT laat uitpersen.

Bram Noteboom
Bram Noteboom Mede-eigenaar & Content Manager
Gemiddelde reviewscore: 3,6/5 169 reviews 5179 artikelen geplaatst

Waar Bram ooit begon als groentje, staat hij inmiddels aan de frontlinie en stuurt hij het redactieteam aan als Content Manager. Hij is overal op, en in, de site terug te vinden: van spraakmakende nieuwsberichten en eigenzinnige reviews tot cataloguswerk en PR. Mocht hij een keer niet met Gameliner bezig zijn, wat zelden voorkomt, dan verliest hij zich in de wereld van horrorgames, actie-RPG’s en sci-fi first-person shooters.

AD
Rockstar - GTA Online - The Kortz Center Heist
Reacties
Avatar Enge-Heks
Enge-Heks
lvl6 Combo Juggler
3 weken geleden om 18:46

AI is toch geweldig man.
Elke technologische vooruitgang betekent elke keer het einde van werkgelegenheid voor de mensen (bijv. met de komst van de lopende band, of de uitvinding van het wiel), uiteindelijk worden er altijd wel nieuwe functies verzonnen en mensen bezig gehouden.
En hoe mooi is het dat al die suffe kantoorbaantjes allemaal gaan verdwijnen straks. Soul-sucking is het, heel de dag achter zo'n computer een administratieve functie bekleden. Die lui hebben allemaal geen idee wat ze overkomt als ze straks een keer wat nuttigs mogen gaan doen.

En wat je zegt over AI in de gaming industrie kan je ook zeggen over alle andere ontwikkelingen in diezelfde die de processen (deels) hebben geautomatiseerd waardoor niet alles meer handcrafted behoefde te zijn. Denk aan procedureel gegenereerde content. Het kost minder mankracht, maar heeft er tevens ook voor gezorgd dat bijv. world maps veel omvangrijker konden worden.

Als straks alle assests en dergelijke AI gegenereerd worden, met creatievlingen die daar een eindoordeel over vellen scheelt dat gewoon zoveel tijd en geld dat spellen straks nog groter en grootser kunnen worden.

Ik zeg, maak de weg vrij naar het startrek holodeck!

0
Avatar Biertje-erbij
Biertje-erbij
lvl11 Commander
3 weken geleden om 13:23

Ben het helemaal met deze column eens. AI is een kwaad aan het worden, zowel in het gebruik als de resources die ervoor nodig zijn. Maar of je dit nog kan stoppen met mannen als Musk, nee.

Overigens is gamen erg duur geworden, maar ik zet het wel in perspectief. Mensen hebben ook geld zat voor een dure iPhone, een grote 4K tv, een luxe vakantie of vele avondjes op een terras of in een restaurant. Dan is het spijtig dat een console pakweg 200 euro duurder is geworden maar wie echt wil kan zo'n ding echt wel aanschaffen. Ik denk dat het probleem meer is dat mensen het product af gaan wegen aan een bedrag en dan voel je je inderdaad bekocht als je 900 euro voor een PS5 pro neer moet leggen.

1
Avatar Jason28
Jason28
lvl7 Checkpoint Jeugd
3 weken geleden om 13:19

Enige oplossing is dat onze gehele economische stelsel op de schop moet, het is straks niet meer nodig dat mensen 40 uur per week werken dus overheden moeten nu iets doen als er besloten is om AI te omarmen, en anders moeten ze het stoppen. Ik heb vooral het idee dat er nog geeneens wordt nagedacht over wat AI allemaal gaat veroorzaken.

1
Avatar GrandTheftComment
GrandTheftComment
lvl4 Reply Goblin
3 weken geleden om 09:52

Hoe slimmer/sneller de technologie in de palm van je hand hoe dommer de mens, dat is al gebleken met de rise of the smartphone in combinatie met socials maar ai doet er wel flink een schep bovenop.

Wanneer je content bent met ai samenvattingen en automatische antwoorden omdat het beter is wat je zelf hebt kunnen verzinnen dan ben je eigenlijk niet meer dan een nasa ruimte aapje wat leuk op knopjes kan drukken.

Dat het nog in de kinderschoenen staat is wat helemaal triest is want gebruikers zitten massaal voor noppes en niks die programma’s te trainen.

En dan over 5 jaar, sorry Karel maar Gerda209 de robotstofzuiger zal vanaf nu al je taken overnemen. ( ok me laatste alinea misschien niet 🤣)

1
Avatar OnyxWeapon
OnyxWeapon
lvl1 Press Start
3 weken geleden om 06:22 bewerkt

Hoi Bram,

Dit is een mooi stukje tekst van jou, dat de vinger legt op pijnpunten die al jaren sluimeren in de game-industrie. De realiteit is dat we niet meer in een simpele dip zitten, maar aan de voorbode staan van een fundamentele correctie die het gevolg is van jarenlang kortetermijn-denken, overmoedige investeringen en een businessmodel dat creativiteit steeds vaker opoffert voor aandeelhouderswaarde (alsof de C-suite denkt dat games een soort virtuele dividendmachine zijn, waar je alleen maar geld in hoeft te pompen).

AI wordt door veel executives nu neergezet als de grote game-changer die meer en sneller betere games zal brengen. In de praktijk is het vooral een handig excuus voor grootschalige ontslagen (veroorzaakt door mismanagement) en het vervangen van ervaren teams, door een tool die nog steeds viervingerige handen en smeltende klokken (hello there, Kingdom Hearts collection box cover) genereert als art en als use case, meer unieke dialogen kan produceren voor NPC's in games (yay?). En daarvoor is nu de RAMpocalypse in full swing: hardwareprijzen swingen de pan uit omdat AI-datacenters enorme hoeveelheden RAM en andere componenten jaren vooruit bestellen en opslokken.

Consoles worden inderdaad stilletjes onbetaalbaar voor normale stervelingen. En wij, als gamers? Wij krijgen die rekening gepresenteerd zonder dat daar een evenredige meerwaarde tegenover staat. We betalen steeds meer voor onze consoles/hardware die al jaren op de markt zijn, maar ook voor onze games die half af aanvoelen en vol met battle passes, season passes en daily login-beloningen zitten die na twee maanden alweer vergeten zijn (terwijl de beloftes van “eeuwige content” net zo hol blijken als een gemiddelde Ubisoft sidequest).

Als we even terugblikken, heeft de industrie ons de afgelopen decennia ook deze fijne veranderingen gebracht: de arcade- en lunaparkenmarkt is zo goed als compleet van de kaart geveegd, retro games zijn een beleggingsinstrument geworden voor de 1%, mobile games hebben gokmechanismes en FOMO genormaliseerd tot pure dopaminedispensers voor de jeugd, Nintendo's legal team is een heksenjacht begonnen op de game preservation/emulation scene, physical media verdwijnt aan een rotvaart en tweedehands verkopen wordt ook stilaan onmogelijk. Het meest spijtige is misschien wel dat de fysieke videogamewinkel bijna volledig uit het straatbeeld is verdwenen. Wat rest is een digitale monocultuur waarin alles een abonnement of live service dreigt te worden, powered by AI™.

Persoonlijk hoop ik dat GTA VI het startschot wordt van een nieuw tijdperk. Met een gerapporteerde prijs van 80 euro voor de basisversie en 100 euro voor de volledige versie, twijfel ik er absoluut niet aan dat het een commerciële monsterhit zal worden. Maar juist dat succes gaat de lat zo absurd hoog leggen, dat vrijwel geen andere studio het nog zal kunnen (of durven) evenaren in dit klimaat. Wie gaat binnenkort nog de volle 80-100 euro willen betalen voor een game die op geen enkel vlak in de buurt zal komen van GTA VI, de nieuwe onhaalbare standaard? De laatste van zijn generatie? Op een one-of-a-kind manier gefund, door een money printing machine (GTA Online) die Rockstar nog dagelijks een miljoen dollar oplevert. Dit gaat volgens mij het einde van het tijdperk worden van de huidige AAA(A?) game, waarin alles maar groter, duurder en fotorealistischer moet zijn om te kunnen overleven.

Consumenten zullen genadelozer en kritischer worden; en dat is precies de 'foot up their collective asses' die de industrie nu keihard nodig heeft.

Want wat nu stilaan zichtbaar wordt, zal geen verrassing zijn voor wie zich wat ingelezen heeft in de historiek van de videogame industrie. De crash van 1983, de 3D- en console wars in de jaren 90 en 2000, de free-to-play/episodic gaming/lootbox hypes in de 2000 tot 2010s, de NFT pushes (that was embarassing...) en de post-COVID overinvesteringen in de 2020s: telkens hetzelfde patroon van overmoed gevolgd door een harde correctie. Ook de grote studio-overnames in de race om “de Netflix van games” te worden, blijken een strategische misser te worden. Miljarden zijn er al aan uitgegeven, maar het levert vooral slapende IP's op waar niets meer mee gebeurt wegens te risicovol, cultuurclashes en druk om snel rendement te halen. Spelers verwachten iets anders dan de gemiddelde Netflix-abonnee: diepe ervaringen en ownership, geen eindeloze content die je na een maand alweer zat bent.

Het enige echte lichtpuntje leek Valve, dat niet gebonden is aan aandeelhouders en nog echt waarde wilde creëren voor gamers. Maar ook daar verschijnen de eerste scheuren: hoge(re) prijzen voor de Steam Deck en Steam Machine, druk van Visa en Mastercard om strenger op te treden om zo 'ongepaste' content te censureren op Steam en ook de stevige fees/own cut voor partijen die hun game op hun platform willen plaatsen (geen wonder dat Epic zo hard heeft ingezet om hun monopolie te proberen doorbreken). Gelukkig blijven zij, momenteel, ook nog kritisch naar AI toe.

Wat overblijft is hoop op een gezondere balans. AI gaat daarbij niet het magische antwoord worden dat de industrie naar betere horizons brengt, zoals de optimisten ons graag willen doen geloven. Het is eerder een botte tool die we allemaal ongevraagd in de maag gesplitst hebben gekregen, maar die vooral bestaande problemen versnelt in plaats van oplost. De (AAA) markt zal moet shiften naar titels met realistischere budgetten, sterkere artistieke focus en simpelweg betere value voor ons, als gamers. Voordat het implodeert onder diens eigen gewicht. De industrie moet terug naar een model waarin fun en kwaliteit belangrijker zijn dan kwartaalcijfers en gouden parachutes voor vertrekkende CEO's.

Als speler betrap ik mezelf ook dat mijn eigen gedrag aan het wijzigen is, door deze hele situatie. Ik koop steeds bewuster, laat hype cycles voor wat ze zijn, wacht reviews af en steun (indie) studios die prioriteit geven aan craftmanship boven AI slop. Dit is een rotperiode, zowel voor developers met families als voor ons als gamers die gewoon goede games willen spelen, zonder telkens het gevoel te hebben dat we een gok op teleurstelling nemen. Maar het is ook een noodzakelijke reset. Als we nu collectief onze portemonnee en onze stem laten gelden, dwingen we de industrie terug naar waar het om zou moeten draaien: passie en plezier.

Dank voor dit scherpe en eerlijke stuk, Bram. Dit is precies het soort discussies die we nodig hebben. Ik hoop mee dat het niet alleen gelezen wordt, maar ook meer mensen aan het denken zal zetten.

7
Avatar Ericattack
Ericattack
lvl8 Achievement Hunter
3 weken geleden om 00:22 bewerkt

Ai is een evolutie en die gaan nooit gepaard zonder horden of stoten. Dat lost zichzelf allemaal weer op door vraag en aanbod. Bedrijven investeren en springen in op de ontwikkeling van geheugen. Kost even tijd en de markt zal weer vlak lopen.
Uiteindelijk zal het ons leven toch makkelijker moeten gaan maken dat Ai. Dat doet het al een paar procent, maar dit wordt een groot deel van je dagelijks leven. Het staat nu in de kinderschoenen.

0
Avatar Nelsherk
Nelsherk
lvl7 Checkpoint Jeugd
3 weken geleden om 15:14

Ik vind Ai zo moker irritant. Alles moet nu sneller en goedkoper, want dat kan met Ai.

Op m’n werk krijg ik ook steeds vaker te horen ‘doe het gewoon met Ai, dan is het zo klaar!’ Iedere brainstorm sessie wordt eigenlijk gewoon gehouden door ChatGPT, er wordt totaal niet meer zelf nagedacht. Chat reageert zelf op alle e-mails van collega’s.

Iedereen wordt zo dom en een hoop ideeën totaal niet origineel. En het vervelende hiervan is, bijna alle bedrijven vinden dit goed genoeg. Boeie dat alles op elkaar lijkt, dat deze persoon 6 vingers aan 1 hand heeft. Mensen kijken er toch niet lang genoeg naar om het op te merken…

De waarde van het creëeren en de creatie zelf gaan zo erg omlaag. Maar het draait allemaal om geld. Minder nadenken en sneller produceren. Ai kan het voor je doen.

9
Avatar Alex_Kidd
Alex_Kidd
lvl9 NPC 2.0
3 weken geleden om 14:21

Mooi stuk Bram!

Als consument baal ik van alle gestegen prijzen. Zeker de prijzen van mijn favoriete hobby: gamen.

Tegelijkertijd vindt ik het, met wat metaperspectief, heel boeiend hoe de game-industrie en wij als gamers omgaan met deze RAMpocalypse (of RAMageddon). Deze enorme hobbel op de weg hadden tot een paar jaar geleden weinigen echt zien aankomen. Hoe hoog stijgen de prijzen nog van alle games en consoles? Gaan we met zn allen dan minder kopen? Worden alle nieuwe consoles jaren uitgesteld? Ik blijf het met veel interesse volgen!

2
Nog niet uitgepraat? Praat verder op Discord