De Rondvraag: Welke RPG biedt de meeste spelersvrijheid?

RPG's behoren tot de meest geliefde games binnen de industrie. In deze role-playing games kan je zijn wie je wilt, kan je doen wat je wilt en oefen je invloed uit op de wereld en diens personages. Als je aan een RPG-fanaat vraagt: wat is je favoriete onderdeel in dit genre? Dan is de kans groot dat spelersvrijheid een reden is. In de Rondvraag van vandaag duiken we de diepte in en vragen we ons het volgende af: welke RPG biedt de meeste spelersvrijheid?

Anita gaat voor Baldur’s Gate 3

In eerste instantie had ik bij RPG direct The Witcher 3 en Kingdom Come: Deliverance II in gedachten, maar er is altijd baas boven baas. De game die je de ultieme vrijheid geeft, is namelijk Baldur’s Gate 3. Dat zie je al op het moment dat je een eigen personage maakt, maar het wordt tijdens de game nog duidelijker. Alle quests zijn op meerdere manieren te voltooien en ook bij de combat heb je alle teugels in handen. Zelfs met meerdere playthroughs kom je steeds nieuwe dingen tegen en er zijn meerdere eindes. En toch heb je alle vrijheid om alle zijtaken over te slaan, waardoor er heuse speedruns ontstaan.

De reden waarom ik Baldur’s Gate 3 heb gekozen, heeft ook te maken met mijn eigen ervaringen met de game. Ik merkte namelijk dat ik het helemaal niet meer gewend was om zoveel vrijheid en mogelijkheid tot creativiteit te krijgen. Op het internet verschenen de geniaalste oplossingen en combat-strategieën. En dat heeft er ook mee te maken dat creatieve oplossingen zelden centraal staan in een RPG. Je hebt altijd wel meerdere keuzes, maar dat allemaal in een specifiek gebouwd hokje. Bij Baldur’s Gate 3 kun je gerust zeggen dat er geen hokje aanwezig is en dat de limieten grotendeels door de speler worden bepaald.

Bram wordt Elden Lord, maar dan wel op zijn eigen manier

FromSoftware heeft altijd al een handje gehad in het maken van games die mechanische vrijheid boden. Van Demon's Souls tot Bloodborne: jij kreeg de optie om een personage te maken hoe jij dat wilde. Je kan kiezen uit diverse speelstijlen, je bepaalt zelf welke stats omhoog worden gewerkt en de gear die je aantrekt? Precies, die keuze ligt bij jou. Zelfs qua narratief krijg je de kans om invloed uit te oefenen door bepaalde geheime questlines te voltooien of juist NPC's zonder pardon het graf in te werken. Tuurlijk zijn er games die meer de nadruk leggen op het beïnvloeden van het narratief (denk aan een Fallout of Disco Elysium) maar toch hebben die FromSoftware-games een speciaal plekje in mijn vrijheidshart weten te veroveren.

En dat is al helemaal het geval in Elden Ring. Het moment dat je de lift uitstapt en terecht komt in de open-wereld van Limgrave, weet je niet waar je het zoeken moet. Volg je de 'guidance of Grace'? Ga je de dichtstbijzijnde bossen in en ontdek je de lift naar de ondergrondse Ainsel River? Of ga je toch naar het Oosten totdat je in Caelid terecht komt en ga je daarna heel hard huilen? Elden Ring heeft een bizar sterke open-wereld en het hele idee dat je overal heen kan, versterkt het al aanwezige vrijheidsgevoel van de FromSoftware-games. Ietsjes minder qua narratief dan een doorsnee RPG, maar de impact is voelbaar desalniettemin.

Claudia denkt aan de Bethesda-klassieker Skyrim

Als ik denk aan RPG’s die mij als speler het meeste vrijheid geven, kom ik steeds terug bij The Elder Scrolls V: Skyrim. In deze game laat de wereld je los zodra de intro klaar is en daarna bepaal je zelf wat voor soort avontuur je wilt beleven. Je kunt het hoofdverhaal volgen en de ultieme Dragonborn worden, maar je kunt ook een dief spelen die nachten doorbrengt in steden en huizen leeg rooft. Sommige spelers kiezen ervoor om een mage te zijn in de College of Winterhold, anderen zwerven als bounty hunter van dorp naar dorp. Je kunt een huis kopen, een gezin starten, lid worden van guilds zoals de Dark Brotherhood of de Companions, of gewoon uren door de bergen trekken op zoek naar grotten en loot.

Dat gevoel dat je zelf je rol kiest, zonder dat de game je ook maar ergens toe dwingt, vind ik nog steeds zeldzaam binnen het genre. De systemen zijn simpel genoeg om mee te spelen, maar geven je ook genoeg ruimte om je eigen build te vormen en je eigen speelstijl te ontdekken. Op pc gaat dat gevoel van vrijheid nog een stap verder, want dankzij mods krijg je toegang tot tools die bijna de hele game kunnen aanpassen. Met mods kun je nieuwe quests, mechanics, graphics, survival systemen en zelfs complete nieuwe werelden toevoegen. Samen met console commands kun je de hele game-engine naar je hand zetten. Man, wat heb ik nu zin om weer terug te keren naar Skyrim...

Ivar droomt altijd een beetje weg in Stardew Valley

Meestal voel ik mij altijd een beetje beperkt in RPG's. In de meeste RPG's kan ik mijn verrekijker er wel bij pakken, naar de horizon staren en dan naar die plek reizen. Echt voelen dat de mogelijkheden eindeloos zijn? Dat gebeurt niet zo vaak. Totdat ik anno 2016 in de wandelgangen hoor dat ik de kans krijg om een boerderij te erven van mijn opa. Dat klinkt mij goed in de oren en met goede moed stap ik in de bus, op naar Pelican Town in Stardew Valley. Wat ik in die tijd meemaak, is uitzonderlijk speciaal.

Er zijn maar weinig games die de kunst van een 'cozy game' zo sterk onder de knie hebben dan Eric Barone. Wat blijkt? Tien jaar later is het nog steeds een klassieker en het wordt nog steeds actief onderhouden. Dát zijn de momenten dat ik samen met mijn vriendin de rieten hoed uit de kast vis, een stengel hooi in mijn mond zet en aan de slag ga. Dat ik vervolgens alleen nog maar in de mines te vinden ben, hebben we het niet over. Ik heb de keuze om wat anders te doen en daar gaat het om!

Joey verliest zichzelf in Cyberpunk 2077's Night City

De game waarin ik de meeste vrijheid heb ervaren is Cyberpunk 2077. De wereld en setting spreken me sowieso al aan, maar vooral de vele customization-opties en alles wat er te doen is in Night City laten me terugverlangen naar die eerste playthrough. Je kunt je personage volledig naar eigen smaak vormgeven, van je uiterlijk en achtergrond tot cyberware-upgrades en nieuwe vaardigheden. Ook heb je enorm veel keuzevrijheid in de manier waarop je opdrachten aanpakt. Je kunt verschillende tactieken, wapens en vaardigheden gebruiken om je missies te voltooien, en sommige keuzes hebben zelfs invloed op het verhaal. Beslissingen die je maakt kunnen het verdere verloop van het verhaal bepalen en er zelfs voor zorgen dat bepaalde personages het loodje leggen. Daarnaast heeft de game meerdere endings, waarvoor je specifieke dialoogkeuzes moet hebben gemaakt, anders krijg je de optie simpelweg niet. De toekomst van V ligt dus volledig in jouw handen.

Verder zit de wereld vol activiteiten en side-missies die je op je eigen tempo kunt oppakken. Of je nu collectibles verzamelt, cyberpsycho's het leven zuur maakt of je vriend(in) uitnodigt in je appartement, het kan allemaal in Cyberpunk 2077. In de bruisende straten van Night City is altijd wel iets te beleven, of je nu liever meedoet met een vechttoernooi of op een spirituele reis wilt gaan. Hoewel er vast RPG's bestaan die spelers nog meer vrijheid geven, blijft Cyberpunk 2077 een van mijn favorietjes. Alleen al de Phantom Liberty-DLC is één van de vetste ervaringen die ik ooit heb gehad.

Jolien doolt graag door Skyrim

De eerste game die bij mij opkomt als het gaat om spelersvrijheid is The Elder Scrolls V: Skyrim. Natuurlijk zijn er in de jaren daarna games verschenen die misschien nog meer vrijheid bieden, ik kijk naar jou Baldur’s Gate 3 en The Legend of Zelda: Breath of the Wild, maar Skyrim heeft voor mij een speciaal plekje in mijn hart. Het is een game waarin vrijwel alles kan en niets per se moet. Wil je alle kippen in een dorp vermoorden en vervolgens door heel Skyrim gehaat worden? Ga je gang. Wil je één van de weinigen zijn die daadwerkelijk de main quest uitspeelt? Dat kan ook. Of misschien wil je gewoon door het land dwalen, nieuwe grotten ontdekken en jezelf verliezen in de wereld. Skyrim is in feite een groot canvas waarop je je eigen avontuur schildert.

Minstens één keer per jaar keer ik terug naar deze game en elke keer speel ik hem weer net iets anders. Meestal eindig ik als hoofd van vrijwel alle belangrijke organisaties, legaal of crimineel, met meerdere huizen verspreid over het land. Het blijft elke keer een genoegen om Skyrim opnieuw te verkennen, nieuwe builds uit te proberen en uiteindelijk toch weer terug te vallen op de klassieke sneak archer. Nu ik erover schrijf, krijg ik eerlijk gezegd weer zin om opnieuw aan een playthrough te beginnen.

Simon gooit een centje naar The Witcher 3

Vandaag de dag staat ‘vrijheid’ steeds meer centraal in games en al zeker in RPG’s. Dat wil niet zeggen dat er iets mis is met een lineaire game, maar het is natuurlijk wel leuk dat je eens zelf kan bepalen wat er zal gebeuren. Alhoewel Baldur’s Gate 3 vandaag de dag waarschijnlijk de meest voor de hand liggende optie is, kies ik toch voor een andere titel die, voor mij persoonlijk, net iets meer betekent. The Witcher 3: Wild Hunt. Dit formidabele derde deel in de The Witcher-franchise is inmiddels al meer dan een decennium oud, maar het blijft een waar hoogtepunt binnen het openwereldgenre.

The Witcher 3: Wild Hunt was de eerste game waarbij ik écht een gevoel van vrijheid had toen ik in de enorm uitgebreide wereld rondliep. Zie je dat dorpje, die toren, of wat dan ook daar in de verte? Wel, als je op je paard springt dan kan je ernaar toe rijden en gaan ontdekken wat er daar te doen is! Er zijn gewoon zoveel verschillende activiteiten om te doen: op monsters jagen, (optionele) quests met een hoop morele dilemma’s oplossen, ritjes maken met je paard Roach, op ontdekking gaan in allerlei bruisende locaties en uiteraard is er altijd tijd voor een potje Gwent. Gerald of Rivia blijft een geweldig personage en deze game was, zeker voor zijn tijd, revolutionair. Waar blijft die vierde Witcher-game nou eigenlijk?

Wim selecteert ook Baldur's Gate 3

Het is moeilijk om slechts één RPG te mogen kiezen. Er zijn er immers zo veel die ontzettend veel vrijheid bieden op diverse vlakken. Als ik er dan toch één moet kiezen waarvan ik nog steeds onder de indruk ben, is het wel Baldur's Gate 3. Je volgt weliswaar altijd dezelfde draad richting de stad Baldur's Gate, maar alles wat je tijdens jouw queeste doet heeft consequenties.

Ik heb al de nodige avonturen meegemaakt met gezichten zoals Shadowheart, Gale en Astarion. Hoewel laatstgenoemde niet in ieder avontuur vanzelfsprekend was. Enfin, je wordt voor een hoop keuzes geplaatst in Baldur's Gate 3, maar zo zijn er ook veel verschillende oplossingen voor diverse scenario's. Zo veel playthrough's, zo veel mogelijkheden die ik nog niet heb ontdekt... Als dit niet al dé RPG is waar ik de meeste uren in heb zitten, zal het me niet verbazen dat Baldur's Gate 3 die positie daadwerkelijk inneemt.

Welke RPG staat bij jou in de boeken als dé game die jou de meeste spelersvrijheid biedt? En wat vind je hierin belangrijker: impact op het verhaal of ruimte om je eigen speelstijl te hanteren? Laat het ons gerust weten in de comments of role-play als iemand die graag reacties achterlaat. Het is ten slotte jouw keuze.