Dune: Awakening singleplayer review - Trotseert de storm, doorstaat 'm net

Het gaminglandschap is anno 2026 een onvergeeflijke landstreek gebleken. Het is een symbolische woestijn, waarin elke miscalculatie op korte (of iets langere) termijn het einde van je reis kan betekenen. Alleen zij die zich weten aan te passen aan deze meedogenloze omgeving, krijgen een tweede kans wanneer het zand onder de voeten begint te verdwijnen. Zo ook Funcom, die naar aanleiding van een veranderend landschap een koerswijziging inzet met de console release van diens expeditie genaamd Dune: Awakening. Maar is dit slechts uitstel van executie of verleent Shai-Hulud gratie aan deze dolende RPG-Fremen? Daar gaan we het over hebben in deze Dune: Awakening singleplayer review, gespeeld op de PlayStation 5.

Een alternatief Dune-scenario

Om iets te laten slagen, moet je soms keuzes durven maken die voorheen niet in je opkwamen. Improviseren, zoals men dat weleens zegt. Vooral wanneer omstandigheden veranderen en de omgeving niet meer aansluit bij je originele plan, kan aanpassingsvermogen het verschil betekenen tussen succes en teloorgang. Het is een les die Frank Herbert’s Dune sinds de jaren ‘60 geeft, want als iemand zich in zijn epos moest aanpassen, dan was het wel Paul Atreides, eens een jongeman van adelijke afkomst die zich aan moest passen aan de geharde Fremen om het onverbiddelijke Arrakis te overleven.

Die naam - Paul Atreides - voelt in het geval van Dune Awakening bijna aan als een metafoor. Funcom heeft met Dune Awakening namelijk het besluit genomen om de iconische Dune-protagonist los te koppelen van het plot door een scenario te schetsen waarin Pauls moeder een dochter baart - Ariste - wier geboorte de hele geschiedenis herschrijft. Getraind in de wijze van de Bene Gesserit voorziet Ariste als Truthsayer het verraad van Dr. Yueh, wat de dood van Duke Leto Atreidis voorkomt. De landslide victory van House Harkonnen is hiermee afgeslagen en beide grootmachten raken verwikkeld in de War of Assassins, waarin de Fremen ogenschijnlijk worden weggevaagd door het eliteleger van Padishah Emperor Shaddam IV, de Sardaukar. Het is volgens de intro het enige scenario in Pauls visionaire dromen waarin de uitkomst verschilt van alle andere dromen die hij heeft.

We Dune het anders deze keer

Terug naar Funcom, die in dit geval de rol van Paul Atreides vervult. Funcom had dromen met Dune: Awakening in diens aanloop naar de launch op pc in 2025. Het had een open-desert PvP multiplayer RPG voor ogen, waarin spelers massaal de uithoeken van Arrakis verkenden in de vorm van een Bene Gesserit spion. Door de speler voorzien van een naam, uiterlijk en achtergrondverhaal - en uiteraard na het doorstaan van de Gom Jabbar test - krijgt men één opdracht mee van de Reverend Mother: Vind de Fremen en ontwaak ‘The Sleeper’. Het was een droom met alle potentie van de wereld, zij het dat het landschap onder Funcoms voeten veranderde. De fanbase slikte de setting als zoete spice, maar gaf kennelijk te weinig om PvP. Dus besloot Funcom om het laatste scenario in diens boek der visioenen na te gaan volgen. Dune: Awakening verlegde de focus naar PvE en sandwalkt nu zelfs het singleplayer pad op de consoles, waar deze review zich op toespitst.

Het is uitsluitend dit pad dat ik de afgelopen dagen ook heb bewandeld, zonder ooit het multiplayer pad op pc te hebben ervaren. Een pad waar ik achteraf gezien gemengde gevoelens over heb, deels om dezelfde redenen die Anita vorig jaar al aankaartte in haar Dune: Awakening review op pc. Als Funcom ergens lof voor verdient, dan is het wel de manier waarop het Frank Herbert’s werk naar een RPG heeft vertaald. Doorspekt met lore en voorzien van cinematiek waar je U tegen zegt, brengt Funcom een Dune-ervaring naar het scherm waar de fan alleen maar van had kunnen dromen. Het is overduidelijk dat het ontwikkelteam goed zijn huiswerk heeft gedaan tijdens hun uitstapjes naar de filmset van Denis Villeneuve’s Dune-adaptaties. Zelfs wanneer de soundtrack van meester componist Hans Zimmer ontbreekt, heeft men in Knut Avenstroup Haugen een zeer capabele vervanger gevonden die met diens betoverende klanken de essentie van Arrakis feilloos weet over te brengen. De opzwellende muziek zodra Shai-Hulud aan de oppervlakte verschijnt - gepaard met een ontzagwekkende entree van goddelijke proporties - is een ervaring die nimmer verveelt.

Nog een fetch quest? Dune we gewoon!

Die extatische ervaring wordt helaas niet volledig gematcht door de gameplayloop van Dune: Awakening, wiens wortels overduidelijk voor multiplayer-grond zijn gekweekt. Hoewel het duidelijk moet worden gemaakt dat Funcom na feedback van de community zeer zeker stappen in de goede richting heeft gezet, is er puur door het originele concept geen ontkomen aan dat solo spelers tegen zaken aanlopen waar zelfs multiplayer spelers al bedenkingen bij hadden en waar ik - als Dune: Awakening en open-world RPG proleet - al helemaal mijn vraagtekens bij zette. Zo zal Arrakis nog steeds dezelfde sandbox (pun intended) zijn waarin nederzettingen mijlenver uit elkaar liggen en waarin reizen onvermijdelijk is, vooral wanneer de gameplayloop voor de helft uit soms nutteloos aanvoelende fetch quests lijkt te bestaan. Dat fast traveling naar reeds ontdekte POI - los van ornithopterritjes tussen friendly main bases - hierin geen optie is kan wellicht als hinderlijk worden ervaren, al snap ik waarom Funcom hiervoor heeft gekozen.

Survival is namelijk een andere steunpilaar in de opzet van Dune: Awakening en als men via fast travel de gevaren van zandstormen, territorium beschermende facties en natuurlijk die godsgruwelijk dikke zandworm genaamd Shai-Hulud kan vermijden, dan blijft er weinig survival over. Het is de bedoeling dat je als speler leert omgaan met de stress van resource management en grondstof vergaren, inclusief de risico’s die kampen raiden en Arrakis doorkruisen met zich meebrengt. Dat beklemmende gevoel van “heb ik genoeg water ter beschikking?”, “gaat mijn zelfgebouwde voertuig de tocht naar mijn bestemming overleven?”, en “heb ik alles voldoende afgekaderd om niet totaal berooid achter te blijven, mocht Shai-Hulud me dan toch oppeuzelen?” is wat de speler drijft om constant op zijn hoede te blijven. Maar die ellenlange expedities voor een simpel item, die je bij terugkomst een nieuwe fetch quest oplevert voor wederom een onbenullig ogend item, dat kan na verloop van tijd wel gaan vervelen.

Voor de rest vrij weinig te Dune

Nu zou dat niet uitmaken wanneer de queestes periodiek worden onderbroken door cinematische cutscenes of wat spannende activiteiten, maar de laatstgenoemde zijn door het grotendeels wegvallen van PvP dus in aantal geslonken. Wie afwisseling en actie behoeft, moet er in principe zelf naar op zoek door zich richting raider camps te begeven, waar men maar al te graag het vuur op je opent of een zwaard/mes in je onderbuik schuift. De nadruk moet hier gelegd worden op het gedeelte ‘zelf naar op zoek’, want buiten de nederzettingen om valt op Arrakis weinig te doen. Alleen gedurende de donkere uren - wanneer Padishah Emperor Shaddam IV zijn spice fields vanuit de lucht beschermt - komt de confrontatie in Sardaukar-vorm jouw kant op zodra je in hun zoeklicht stapt, maar dat is het dan ook wel. Wat dat betreft voelt Arrakis behoorlijk leeg aan, wat door het ontbreken van andere spelers alleen maar wordt versterkt.

En dat is zonde, want mede hierdoor wordt het lastig voor Funcom om aan te tonen dat combat misschien een stuk minder frustrerend is dan voorheen. Zoals Anita in haar review al aangaf, is combat voor velen het zand in de schoen van Dune Awakening gebleken. Zonder te zeggen dat het meer dan een jaar later perfect is, moet ik bekennen dat ik de actie zelf niet als slecht heb ervaren, maar ik snap wel waar de frustratie vandaan is gekomen. Dune Awakening vergt namelijk constant aanpassingsvermogen in combat, gezien shielded vijanden alleen met mes- en zwaardaanvallen kunnen worden uitgeschakeld, dat terwijl vuurwapens juist in overvloed kunnen worden gecraft. Maar het wisselen van wapen via een radiaal menu is wel zo verschrikkelijk omslachtig uitgewerkt dat het geen doen is om mid-combat te wisselen van wapen of healing item - en mijn god wat doe je dat vaak - iets wat een stuk makkelijk zou zijn als men gewoon enkele shortcuts aan de D-pad had toegewezen. Hoewel de actie zelf dus lang niet verkeerd is, maakt de menustructuur elke vorm van confrontatie zo comfortabel als zand tussen je billen. En dan hebben we het nog niet eens gehad over een zeer onhandig aanvoelende menu navigatie tijdens crafting, die overduidelijk is gemaakt voor muis en keyboard controls. De hoeveelheid items die ik onnodig heb gecraft omdat ik naar één item keek maar een totaal ander nog geselecteerd was, is hoger dan het aantal visioenen van Paul Atreides.

Ik zou dit liever ook niet Dune

Als ik deze hele lap tekst in één woord zou moeten samenvatten, dan is het wel het woord 'jammer'. Dat meen ik oprecht. Een game als Dune: Awakening verdient aan de ene kant namelijk wel wat lof, al is het maar omdat Funcom ten minste de moeite heeft genomen om post-launch rigoureuze beslissingen te maken na player feedback. Dat mensen over het algemeen niet zo'n fan waren van dat hele belastingsysteem in Dune: Awakening is binnengekomen bij het dev team, wat hun heeft doen besluiten om dat af te schaffen. Daarnaast was er ook behoefte aan andere QOL-updates, zoals vehicle recovery en base reconstruction tools, zodat niet alles naar de Filistijnen was na een zandstorm die ineens over je toko raast. Ook daar heeft Funcom gehoor aan gegeven. En daarvoor dank ik de studio dan ook nederig

Maar dat alles zou echt geweldig zijn wanneer de gameplay ervaring gewoonweg net even wat prettiger was. Ik zeg bewust prettiger en niet 'slecht', want in beginsel is Dune: Awakening helemaal niet slecht. Er valt echt wel wat plezier uit te halen, wat wel blijkt uit het feit dat ik er zonder echt veel moeite flink wat uren in heb willen steken. Ik, een story-driven singleplayer aanhanger in hart en nieren. Maar die omslachtigheid in combat scenario's, dat eindeloze heen en weer geknor om een pietluttig item en de uiteindelijke leegte van Arrakis die alleen maar leger aanvoelt omdat er niemand is om mee te spelen... dat weerhoudt de Singleplayer van Dune: Awakening toch wel een beetje van grootsheid.